ท่ามกลางการแข่งขันอุตสาหกรรมโลกที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยีขั้นสูงและนวัตกรรม ประเทศไทยกำลังเร่งยกระดับภาคการผลิตเพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันในระยะยาว ล่าสุด การนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (กนอ.) และ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ร่วมลงนามบันทึกความร่วมมือทางวิชาการ (MOU) เพื่อบูรณาการองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ งานวิจัย และเทคโนโลยีเข้าสู่ภาคอุตสาหกรรมในนิคมอุตสาหกรรมอย่างเป็นระบบ มุ่งเสริมศักยภาพผู้ประกอบการไทย เพิ่มประสิทธิภาพการผลิต และผลักดันอุตสาหกรรมไทยให้ก้าวสู่เศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม
สุเมธ ตั้งประเสริฐ ผู้ว่าการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (กนอ.) เปิดเผยว่า ภาคการผลิตกำลังก้าวเข้าสู่ยุคเทคโนโลยีขั้นสูง โดยมีการนำระบบอัตโนมัติ หุ่นยนต์ อุปกรณ์อัจฉริยะ (IoT) และปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ ความแม่นยำ และลดต้นทุนการผลิตอย่างต่อเนื่อง ในฐานะหน่วยงานกำกับดูแลนิคมอุตสาหกรรมและโรงงานกว่า 5,700 แห่ง กนอ. จึงเร่งสร้างระบบนิเวศอุตสาหกรรมและห่วงโซ่อุปทานให้เข้มแข็ง ผ่านการสนับสนุนการจับคู่ธุรกิจระหว่างผู้ประกอบการ SMEs ไทยกับบริษัทข้ามชาติ (MNC) ในอุตสาหกรรมเป้าหมาย เช่น ยานยนต์และชิ้นส่วน อิเล็กทรอนิกส์ และอาหารแปรรูป ซึ่งส่วนใหญ่เป็นนักลงทุนต่างชาติที่ใช้ไทยเป็นฐานการผลิตทั้งเพื่อส่งออกและจำหน่ายในประเทศ
“แม้อุตสาหกรรมไทยสามารถขับเคลื่อนตัวเองได้ในระดับหนึ่งแล้ว แต่สิ่งที่ต้องเร่งเสริมคือความร่วมมือเชิงปฏิบัติระหว่างภาครัฐด้านเทคโนโลยีและงานวิจัยกับภาคอุตสาหกรรม เพื่อผลักดันให้เกิดการใช้เทคโนโลยีที่พัฒนาในประเทศมากขึ้น” สุเมธ กล่าว
ในระยะแรก กนอ. จะเดินหน้าจัดกิจกรรมให้คำปรึกษาเชิงลึกและจับคู่ธุรกิจใน 4 นิคมอุตสาหกรรมนำร่อง ได้แก่ ลาดกระบัง ภาคเหนือ แหลมฉบัง และบางปู เพื่อใช้เป็นพื้นที่ทดลองเชื่อมโยงเทคโนโลยีและเพิ่มการใช้ทรัพยากรภายในประเทศ ควบคู่กับการมุ่งเน้นอุตสาหกรรมที่ไทยมีฐานความพร้อม เช่น ยานยนต์และอาหาร ซึ่งแนวทางบูรณาการทั้งด้านพื้นที่และอุตสาหกรรมจะช่วยให้โจทย์วิจัยตอบสนองความต้องการของผู้ประกอบการได้ตรงจุด พร้อมกับการผลักดันบทบาทของ IEAT Academy หรือสถาบันวิทยาการอุตสาหกรรม ให้เป็นศูนย์กลางพัฒนาบุคลากรภาคการผลิต
ศาสตราจารย์ ดร.ชูกิจ ลิมปิจำนงค์ ผู้อำนวยการ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) กล่าวว่า โรงงานไทยจำเป็นต้องเร่งปรับตัวด้านเทคโนโลยี หากต้องการรักษาความสามารถในการแข่งขันกับต่างประเทศ โดย สวทช. ในฐานะแหล่งรวมนักวิจัยของประเทศ เตรียมผลักดันให้องค์ความรู้ด้านวิจัยถูกนำไปใช้จริงในภาคอุตสาหกรรมมากขึ้น ผ่านการส่งนักวิจัยเข้าไปทำงานร่วมกับโรงงานโดยตรง เพื่อประเมินศักยภาพการแข่งขัน ระบุเทคโนโลยีที่ยังขาด และแก้คอขวดในกระบวนการผลิต พร้อมพัฒนาโซลูชันที่เหมาะกับบริบทไทย เช่น การใช้ระบบอัตโนมัติและเซ็นเซอร์เพื่อลดการใช้แรงงาน ลดความผิดพลาด และลดของเสีย ซึ่งในอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ ความคลาดเคลื่อนเพียงเล็กน้อยก็อาจสร้างความสูญเสียมหาศาลได้
“การนำเทคโนโลยี และนวัตกรรมเข้าไป ‘ติดปีก’ ให้พื้นที่นิคมอุตสาหกรรม จะเป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญในการเปลี่ยนผ่านสู่ “อุตสาหกรรมที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม” ซึ่งจะช่วยสนับสนุนเศรษฐกิจไทยให้เติบโตอย่างเข้มแข็งและยั่งยืนในระยะยาว” ผู้อำนวยการสวทช. กล่าว